Several species of marine gastropods inhabit the rocky intertidal ecosystems of the Galician coasts. Among these, Littorina saxatilis (Olivi, 1792) stands out, known for its high degree of phenotypic polymorphism and for having been the subject of numerous ecological and evolutionary investigations. Especially remarkable within this species is the diversity of colors it can show in its shell both at the intrapopulation and geographical levels, something that is particularly noticeable in the coasts along the Rías Baixas (Galicia, northwest Spain). In this region, Littorina saxatilis shows individuals with different colors and patterns along the sculpture of its shell both within certain populations, as well as along geographical gradients. Despite this conspicuous diversity, evolutionary ecologists have devoted much less attention to the description and study of the evolutionary mechanisms responsible for the emergence and maintenance of color variation in Littorina saxatilis, at least in comparison to that afforded to the analysis of other phenotypic polymorphisms shown by this species. This dissertation aims to fill this gap by trying to shed light on the distribution, characterization, structure, and evolutionary causes of intrapopulation and geographic variation in shell color in the populations of Littorina saxatilis from the Rías Baixas. For this, different ecological, ethological, and evolutionary methodologies are combined. Firstly, an exhaustive literature review on shell color polymorphism in marine gastropods will be carried out, to contextualize the problem and to have a better grasp of the state of the art. This will allow for a global vision, as well as to direct our efforts to the study of the most plausible mechanisms. Regarding intrapopulation variation, field and laboratory experiments will be carried out to test the role of sexual selection and related mechanisms in the maintenance of shell color polymorphism in certain polymorphic populations of Littorina saxatilis, given the role these mechanisms seem to play in other species of the Littorinidae family. As for geographic variation, exhaustive samplings will be carried out in several localities along the four Rías Baixas (Vigo, Pontevedra, Arousa, and Muros-Noia), in which data on the populations of Littorina saxatilis inhabiting there, as well as on various ecological characteristics of such localities will be collected. In addition, temporal series will be used to study temporal variation in the distribution of colors, as well as the possible relationship between shell color and other phenotypic traits, in the search for possible phenotypic correlations that provide clues about the selective regime to which shell color is subjected. Finally, a field experiment will be conducted to test one of the most commented hypotheses in the literature to explain the maintenance of color diversity in marine gastropods, namely, selection for crypsis., En el ecosistema intermareal rocoso de las costas gallegas habitan diversas especies de gasterópodos marinos. Entre ellos destaca Littorina saxatilis (Olivi, 1792), conocida por su alto grado de polimorfismo fenotípico y que ha sido objeto de numerosos estudios ecológicos y evolutivos. Particularmente destacable dentro de esta especie es la diversidad de colores que puede presentar su concha tanto a nivel intrapoblacional como geográfico, algo especialmente visible en las costas de las Rías Baixas (Galicia, noroeste de España). Así, en esta región se observan individuos con diferentes colores y patrones en la escultura de su concha tanto dentro de determinadas poblaciones, como a lo largo de gradientes geográficos. A pesar de esta conspicua diversidad, la ecología evolutiva ha prestado mucha menos atención a la descripción y estudio de los mecanismos evolutivos responsables del surgimiento y mantenimiento de la variedad de colores en Littorina saxatilis, al menos en comparación con la atención prestada a la investigación de otros polimorfismos fenotípicos presentes en esta especie. Esta tesis doctoral intenta rellenar este hueco en el conocimiento procurando arrojar luz sobre la distribución, caracterización, estructura y causas evolutivas de la variación intrapoblacional y geográfica del color de la concha en las poblaciones de Littorina saxatilis de las Rías Baixas. Para ello se combinan diferentes metodologías ecológicas, etológicas y evolutivas. En primer lugar, se realizará una revisión exhaustiva de la literatura científica existente sobre polimorfismos de color en gasterópodos marinos, con el fin de contextualizar el problema y conocer el estado del arte. Esto permitirá adquirir una visión de conjunto y encaminar el trabajo hacia el estudio de los mecanismos con mayores visos de veracidad. En cuanto a la variación intrapoblacional, se llevarán a cabo experimentos de campo y de laboratorio para poner a prueba el papel de la selección sexual y mecanismos relacionados en el mantenimiento del polimorfismo del color de concha en poblaciones polimórficas de Littorina saxatilis, dado el papel que parecen desempeñar estos mecanismos en otras especies de la familia Littorinidae. En cuanto a la variación geográfica, se realizarán muestreos exhaustivos en diferentes localidades de las cuatro Rías Baixas (Vigo, Pontevedra, Arousa y Muros-Noia), en las que se recogerán datos sobre las poblaciones de Littorina saxatilis que allí habitan, así como sobre las características ecológicas de estas localidades. También se utilizarán series temporales para estudiar la variación temporal en la distribución del color y se estudiará la posible relación del color con diferentes rasgos fenotípicos en busca de posibles correlaciones fenotípicas que den pistas sobre el régimen selectivo al que está sometido. Finalmente, se llevará a cabo un experimento de campo para probar una de las hipótesis más consideradas en la literatura acerca del mantenimiento de la diversidad de colores en gasterópodos marinos: la selección por cripsis., No ecosistema intermareal rochoso das costas galegas existen diversas especies de gasterópodos mariños. Entre elas, destaca Littorina saxatilis (Olivi, 1792), coñecida polo seu alto grao de polimorfismo fenotípico e que ten sido obxecto de numerosos estudos de carácter ecolóxico e evolutivo. Especialmente salientable dentro desta especie é a diversidade de cores que pode presentar a súa cuncha a niveis tanto intrapoboacional como xeográfico, algo particularmente visible nas costas das Rías Baixas (Galicia, noroeste de España). Así, nesta rexión obsérvanse individuos con distintas cores e patróns na escultura da súa cuncha tanto convivindo no seno de determinadas poboacións, como ao longo de gradientes xeográficos. A pesares desta conspicua diversidade, dende a ecoloxía evolutiva ténselle prestado moita menos atención á descripción e o estudo dos mecanismos evolutivos responsables do xurdimento e mantemento da variedade de cores en Littorina saxatilis, alomenos en comparación coa atención adicada á investigación doutros polimorfismos fenotípicos presentes nesta especie. Esta tese de doutoramento trata de rechear este oco no coñecemento procurando achegar luz sobre a distribución, caracterización, estrutura e causas evolutivas da variación intrapoboacional e xeográfica da cor de cuncha nas poboacións de Littorina saxatilis das Rías Baixas. Para iso combínanse diferentes metodoloxías de carácter ecolóxico, etolóxico e evolutivo. En primeiro lugar, realizarase unha revisión exhaustiva da literatura científica existente sobre polimorfismos de cor en gasterópodos mariños, de cara a contextualización do problema e o coñecemento do estado da arte. Isto permitirá adquirir unha visión de conxunto e dirixir o traballo cara o estudo dos mecanismos con máis visos de veracidade. En canto á variación intrapoboacional, levaranse a cabo experimentos de campo e laboratorio destinados a poñer a proba o papel da selección sexual e mecanismos relacionados no mantemento do polimorfismo de cor da cuncha en poboacións polimórficas de Littorina saxatilis, dado o papel que parecen xogar noutras especies da familia Littorinidae. No referido á variación xeográfica, levaranse a cabo mostraxes exhaustivas en distintas localidades ao longo das catro Rías Baixas (Vigo, Pontevedra, Arousa e Muros-Noia), nas que recolleranse datos das poboacións de Littorina saxatilis que alí habitan, así como das características ecolóxicas de ditas localidades. Empregaranse ademáis series temporáis para estudar a variación temporal na distribución de cores e estudarase a posible relación da cor con distintos rasgos fenotípicos na busca de posibles correlacións fenotípicas que dean pistas sobre o réxime selectivo ao que está sometida. Por último, realizarase un experimento de campo para poñer a proba unha das hipóteses máis consideradas na literatura acerca do mantemento da diversidade da cor nos gasterópodos mariños: a selección por cripsis., Xunta de Galicia | Ref. ED431C 2020-05, Agencia Estatal de Investigación | Ref. PID2021-124930NB-I00, Xunta de Galicia | Ref. ED481A 2021/274